Dag van de Logopedie vraagt aandacht voor slikproblemen
Niet naar een verjaardagsfeestje durven, omdat je bang bent dat je je in een stukje taart of een slok koffie verslikt. Slikproblemen hebben grote impact. Veel mensen weten niet dat de logopedist kan helpen. Daarom staat de Dag van de Logopedie op 6 maart in het teken van slikproblemen.
‘Eten en drinken. Kauwen en slikken. We doen het zonder erbij na te denken. Maar wanneer dat moeilijk gaat, spreek je van een slikprobleem’, aldus Hanneke Kalf als logopedist en universitair docent verbonden aan de afdeling Revalidatie van het Radboudumc in Nijmegen. Hanneke Kalf is expert op het gebied van slikproblemen bij volwassenen. ‘Bij volwassenen ontstaan slikproblemen vaak na een beroerte’, vertelt ze. ‘Maar ook mensen met de ziekte van Parkinson, een spierziekte of kanker in de mond of keel kunnen slikproblemen krijgen. Door deze aandoeningen raken de structuren en spieren of zenuwen die zorgen dat je kunt slikken, beschadigd. Soms komen slikproblemen ook voor bij mensen met dementie, maar dan meer in vorm van problemen met eten en drinken omdat voeding anders wordt ervaren of niet meer herkend.’
Niet meer naar feestjes
‘De impact van slikproblemen is groot’, vertelt Kalf. Hanneke Kalf: ‘Wanneer volwassenen niet meer goed kunnen kauwen of slikken, eten ze minder, kunnen ze ongewenst gewicht verliezen en zelfs ondervoed raken. Ook kunnen ze een longontsteking krijgen wanneer bij het verslikken vocht of voeding in de luchtpijp komt. Maar ook op sociaal gebied heeft het gevolgen’, aldus Hanneke Kalf. ‘Je kunt niet meer eten of drinken wat je lekker vindt. Niet meer een knapperig stokbroodje gezond, maar ook geen pizza of vlees van de barbecue. Zelfs het ‘gewoon’ drinken van koffie of limonade kan een probleem worden. Ik hoor in mijn spreekkamer vaak verhalen van mensen die niet meer naar een verjaardagsfeestje of een etentje durven, omdat ze bang zijn zich te gaan verslikken.’
Logopedie kan helpen
‘Het herkennen van slikproblemen en het stellen van een goede diagnose vraagt om kennis en ervaring’, aldus Kalf. Daar zijn vaak meerdere disciplines bij betrokken. Ook de logopedist speelt daarin een belangrijke rol. In alle instellingen in de gezondheidszorg zijn daarom logopedisten te vinden die ook slikproblemen behandelen. Een logopedist kan het probleem niet altijd helemaal oplossen. Wel kunnen ze ervoor zorgen dat een patiënt ermee om leert gaan. ‘Als logopedist kun je twee dingen doen’, legt Kalf uit. ‘In de eerste plaats kun je de patiënt helpen de slikspieren intensief te trainen om zo weer makkelijker en veiliger te leren slikken. Is dat niet mogelijk is, dan ga je met de patiënt – vaak samen met mantelzorger en andere zorgverleners - op zoek naar oplossingen om zo goed en veilig mogelijk te eten en te drinken. Bijvoorbeeld door een andere sliktechniek aan te leren of aangepaste, makkelijke voeding te adviseren. Hierdoor wordt het leven voor de patiënt en de omgeving weer een stuk aangenamer.’
De logopedisten van Proteion zijn deskundig op het gebied van slikproblemen. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de afdeling Logopedie: logopediebc@proteion.nl of 0475-587438
